Η Φιλοσοφία στην Καθημερινή Ζωή - «Η αλληγορία του σπηλαίου»

Aνοιχτής Συζήτησης

Τί μπορεί η Φιλοσοφία να συνεισφέρει στην καθημερινή ζωή των νέων;

Φιλοσοφία (φιλώ + σοφία) δεν είναι μόνο η αγάπη για τη σοφία. Είναι η λογική, η κριτική σκέψη, ο στοχασμός, η κατανόηση της ζωής μας και της ζωής του άλλου. Καθημερινά φιλοσοφούμε, καθώς αντιμετωπίζουμε διλήμματα και καλούμαστε να δώσουμε άμεσες απαντήσεις. Με αυτόν τον τρόπο, η Φιλοσοφία μπορεί να εφαρμοστεί σε όλα τα πεδία της καθημερινότητας. Να αλλάξει τον τρόπο που σκεφτόμαστε, που εκτιμούμε τα πράγματα, τους ανθρώπους, τον ελεύθερο μας χρόνο, τη ζωή μας.
Το εργαστήρι Φιλοσοφίας που διοργανώνει ο Οργανισμός Νεολαίας Κύπρου στο Κέντρο Πληροφόρησης Νέων Αμμοχώστου ( Σάββατο 14/3, ώρα 11:00-13:00), έχει σκοπό να εισάγει φιλοσοφικά ζητήματα στον σημερινό άνθρωπο. Στόχος είναι μέσω ανοιχτής συζήτησης, να συνδυαστούν καθημερινά θέματα με τη Φιλοσοφία και τα φιλοσοφικά κείμενα. Μέσα από το διάλογο και τον θετικό προβληματισμό, θα αναλυθούν ζητήματα που άπτονται της καθημερινής ζωής αλλά και της παγκόσμιας σκέψης, μέσα από τη σοφία των αρχαίων Ελλήνων Φιλοσόφων.

«Η αλληγορία του σπηλαίου»

Στην Πολιτεία, έναν από τους πιο αριστοτεχνικούς Πλατωνικούς διαλόγους, ο Σωκράτης αφηγείται τον διάσημο Μύθο του Σπηλαίου, δραματοποιώντας συμβολικά την ανθρώπινη προσπάθεια κατάκτησης της γνώσης:

Σε μια σπηλιά, βρίσκονται άνθρωποι που είναι φυλακισμένοι από παιδιά, δεμένοι με αλυσίδες. Μπορούν μόνο να γυρίσουν το κεφάλι τους στο πλάι χωρίς να βλέπουν πίσω τους. Ένα φως που φέγγει από ψηλά φωτίζει τα αντικείμενα που μεταφέρουν από πίσω τους άλλοι, με αποτέλεσμα οι δεσμώτες (οι φυλακισμένοι) να βλέπουν μόνο τις σκιές των αντικειμένων αυτών, θεωρώντας ότι είναι αληθινά. «Αλλόκοτη εικόνα», παρατηρεί ο συνομιλητής του Σωκράτη, «όπως αλλόκοτοι είναι και οι δεσμώτες». «Όμοιοι με εμάς» απαντά ο Σωκράτης και συνεχίζει την αφήγησή του, απελευθερώνοντας έναν δεσμώτη. Το να αντικρύσει το φως δεν του προκαλεί ευχαρίστηση. Τα μάτια του πονούν, αλλά αρχίζει να καταλαβαίνει ότι αυτά που έως τώρα νόμιζε αληθινά δεν ήταν. Ο δεσμώτης βγαίνει από τη σπηλιά. Παρατηρεί τα πράγματα γύρω του. Έπειτα, αντικρύζει τον ήλιο, τα μάτια του πονούν ακόμη περισσότερο. Τελικά, συνειδητοποιεί ότι ο ήλιος είναι η αιτία όλων όσα βλέπει. Πλέον, δε θέλει ο ίδιος να επιστρέψει, όλη του τη ζωή ήταν φυλακισμένος. Αν, ρωτάει ο Σωκράτης, αν αυτός ο άνθρωπος επέστρεφε πώς θα τον αντιμετώπιζαν οι άλλοι;

Η αλληγορία του σπηλαίου αιώνες τώρα έχει δεχτεί πλήθος ερμηνειών και αναλύσεων. Ο μύθος θα είναι πάντα επίκαιρος, όσο ο άνθρωπος επιλέγει τη βεβαιότητα από την αλλαγή, όσο φοβάται να παραδεχτεί την άγνοιά του και να αναζητήσει τη γνώση. Η γνώση είναι επίπονη, η θέαση του ήλιου προκαλεί πόνο στον δραπέτη-δεσμώτη, αλλά η ανταμοιβή αξίζει τον κόπο. Βιώνοντας την ελευθερία, την πραγματικότητα, είναι αβάσταχτο να επιστρέψει κανείς στη σπηλιά, στις σκιές των πραγμάτων. Ποιο είναι όμως το σπήλαιο στην εποχή μας;

Το φιλοσοφικό σεμινάριο με αφετηρία την Πολιτεία, το θεμελιώδες φιλοσοφικό έργο του Πλάτωνα, σκοπό έχει να εξετάσει το ζήτημα της γνώσης και του εγκλωβισμού του σημερινού ανθρώπου στα σύγχρονα σπήλαια. Ποια είναι αυτά; Πώς μπορούμε να απελευθερωθούμε;

Περισσότερα: https://bit.ly/2TUMyBd

Απαραίτητη δήλωση συμμετοχής: https://bit.ly/38Ih85f ή στο 23 722292

Θα δοθεί πιστοποιητικό παρακολούθησης.

Εισηγήτριες: Δρ Έλσα Νικολαΐδου και Τώνια Κονάτζιη